Wednesday, September 21, 2016

အီလက္ထေရာနစ္ လူ႔အဖဲြ႔အစည္း (၄)

(၇) အီလက္ထေရာနစ္ စာရင္းအင္းမ်ား၊ အခ်က္အလက္မ်ား ႏွင့္ အီလက္ထေရာနစ္ အစိုးရ စနစ္

အီလက္ထေရာနစ္စနစ္၏ ေနာက္ေကာင္းက်ိဳးတစ္ခုမွာ အခ်က္အလက္၊ စာရင္းအင္းကိစၥ ျဖစ္၏။ အီလက္ထေရာနစ္ အခ်က္အလက္ သိုေလွာင္မႈစနစ္ႏွင့္ စာရင္းအင္းစနစ္သည္ သိမ္းရလြယ္၊ ရွာရလြယ္သည္။ Back up မ်ား လုပ္ထားႏိုင္သျဖင့္ အလြယ္တကူ ေပ်ာက္ပ်က္သြားမွာ မစိုးရိမ္ရ။ ေဆြးသြားမွာ၊ ျခကိုက္မွာ၊ မီးေလာင္မွာ၊ ေရစိုမွာ စသည့္ ရုပ္ပုိင္းဆိုင္ရာ ခ်ိဳ႔ယြင္းမႈ (physical damage) မ်ားဒဏ္ကို ႀက့ံႀက့ံခံႏိုင္ေလသည္။

စာရင္းအင္း၊ အခ်က္အလက္၊ စာအုပ္ ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာကုိ လက္တစ္၀ါးစာေလာက္ ပစၥည္းကေလးႏွင့္ သိုေလွာင္ထားႏိုင္ ေသာေၾကာင့္ ေနရာတကာ သယ္သြားႏိုင္သည္။ ႀကိဳက္သည့္ေနရာတြင္ ဖြင့္ၾကည့္လို႔ရသည္။ ဌာနဆိုင္ရာအခ်င္းခ်င္း အခ်က္အလက္မ်ား ေပးပို႔လို ဖလွယ္လိုပါက အလြန္လြယ္ကူစြာ ဖလွယ္ႏိုင္ေလသည္။

အီလက္ထေရာနစ္စနစ္ေၾကာင့္ပင္ တိုင္းျပည္၏ စီးပြားေရးအတက္အက်၊ အလုပ္အကိုင္ရရိွမႈအေျခအေန၊ လုပ္ငန္းခြင္ မေတာ္တဆမႈ၊ ယာဥ္မေတာ္တဆမႈမ်ား သာမက မည္သည့္ေနရာတြင္ ကားပ်က္ေန၍ လမ္းပိတ္ေနသျဖင့္ ထိုေနရာမွ မသြားဘဲ မည္သည့္လမ္းမွ သြားပါက ပိုအဆင္ေျပမည္၊ မည္သည့္ဘူတာတြင္ ရထားပ်က္ေနေသာေၾကာင့္ မည္မွ် ေနာက္က်မည္၊ မည္သည့္ေနရာတြင္ ဇီကာဗုိင္းရပ္ ကူးစက္ခံရသူ မည္မွ်ရိွေနသည္ အစရိွသည္မ်ားကိုပါ အခ်ိန္ႏွင့္ တေျပးညီ သိႏိုင္ေလသည္။

ထုိေၾကာင့္ တုိင္းသူျပည္သားမ်ားအေနႏွင့္ မိမိတို႔ႏိုင္ငံ၏ သြင္းကုန္၊ ထုတ္ကုန္၊ ပိုင္ဆိုင္မႈ၊ ကုန္ပစၥည္းေစ်းႏႈန္း အတက္အက်၊ စေတာ့ေစ်း၊ ရာသီဥတုအေျခအေနမွအစ အားလံုးကုိ အခ်ိန္မေရြးသိခြင့္ရေနသျဖင့္ ဗဟုသုတျပည့္၀ေသာ၊ အရည္အေသြးျမင့္ ႏုိင္ငံသားမ်ား ျဖစ္လာႏုိင္သည္။

အီလက္ထေရာနစ္အစိုးရ၏ ေနာက္ေကာင္းကြက္တစ္ခုမွာ သက္ဆိုင္ရာ၀န္ႀကီးဌာန၏ အခ်က္အလက္မ်ားကို ၾကည့္ႏိုင္ျခင္း ျဖစ္၏။ ထုိ႔ေၾကာင့္ မိမိသိလုိသည့္အခ်က္မ်ားကို မည္သူ႔မွ ေမးစရာမလိုဘဲ ထိုင္ရာမထ သိႏုိင္ေလသည္။ ဥပမာ - ကုန္ပစၥည္း တစ္ခုခု တင္သြင္းမည္ဆုိပါက ထိုကုန္ပစၥည္းသည္ ကန္႔သတ္ထားေသာ ကုန္ပစၥည္း ဟုတ္မဟုတ္၊ ကန္႔သတ္ကုန္ပစၥည္း ျဖစ္လွ်င္ မည္ကဲ့သို႔လုပ္ေဆာင္ရမည္၊ လိုင္စင္ေလွ်ာက္ရမည္ဆိုလွ်င္ မည္ကဲ့သို႔ေလွ်ာက္ရမည္ အစရိွသည္။ ထို႔ျပင္ လိုင္စင္ ေလွ်ာက္ရန္လုိပါကလည္း ထိုေနရာတြင္ပင္ သက္ဆိုင္ရာစာရြက္စာတမ္းမ်ားတင္ျပလွ်က္ ေလွ်ာက္ႏိုင္ေလရာ အလြန္ အဆင္ေျပလွသည္။

ေဆာက္လုပ္ေရးလုပ္ငန္းလုပ္ကိုင္သူမ်ားအေနႏွင့္ ေဆာက္လုပ္ေရးအာဏာပိုင္အဖဲြ႔ (BCA - Building Construction Authority) website တြင္ မိမိတို႔သိလိုသည့္ ဥပေဒမ်ား၊ စံခ်ိန္စံညႊန္း၊ လုပ္ထံုးလုပ္နည္း၊ ရည္ညႊန္းပံုမ်ား၊ လက္စဲြစာအုပ္မ်ား အစရိွသည္တုိ႔ကို အခမဲ့ ရယူႏိုင္သည္။ ေဆာက္လုပ္ေရးကန္ထရိုက္တာမ်ားအား မည္သည့္ကုမၸဏီက မည္သည္တို႔ လုပ္သည္ အစရိွသည္ကို လိပ္စာ၊ ဆက္သြယ္ရမည့္ဖံုးနံပါတ္၊ ဖက္စ္၊ အီးေမးလိပ္စာမ်ားႏွင့္တကြ သိႏိုင္သည္။

လုပ္သားအင္အား ၀န္ႀကီးဌာန (MOM - Ministry of Manpower) website တြင္လည္း အလုပ္သမားမ်ားကို မည္သည့္ pass မ်ားထုတ္ေပးထားသည္။ ထို pass မ်ား ေလွ်ာက္ပံုေလွ်ာက္နည္း၊ လုိက္နာရမည့္စည္းကမ္းမ်ားကို ေဖာ္ျပထားသည္သာမက pass ေလွ်ာက္လုိပါကလည္း ဤေနရာတြင္ပင္ ေလွ်ာက္ႏိုင္သည္။ pass ကို cancel လုပ္လုိပါကလည္း ဤေနရာမွပင္ cancel လုပ္ႏိုင္သည္။ လုပ္ငန္းခြင္အႏၱရာယ္ကင္းရွင္းေရးႏွင့္ပတ္သက္သည့္ ဥပေဒ၊ နည္းဥပေဒ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းမ်ားကိုလည္း သာမန္လူမ်ား နားလည္ႏိုင္ေစရန္ ျပန္ရွင္းျပထားသည္။ လုပ္ငန္းခြင္အႏၱရာယ္ကင္းရွင္းေရးအတြက္ တက္ရန္လိုေသာ သင္တန္းမ်ားႏွင့္ သင္တန္းေက်ာင္း အခ်က္အလက္မ်ားကိုလည္း link မ်ားေပးထားသျဖင့္ မိမိတက္လုိေသာသင္တန္း၊ သင္တန္းရက္၊ သင္တန္းေၾကးမ်ားကို အလြယ္တကူ ရွာႏိုင္ေလသည္။ ထိုမွ်သာမက မိမိတက္ထားေသာသင္တန္းႏွင့္ သင္တန္းဆင္းလက္မွတ္ သက္တမ္းရိွေသးလား၊ သက္တမ္းကုန္ေနၿပီလား ဆုိသည္ကိုလည္း စစ္ႏုိင္သည္။ MOM website တြင္ လုပ္လို႔ရသည့္ လုပ္ငန္းမ်ား အေတာ္မ်ားသျဖင့္ ဤေနရာတစ္ခုတည္းႏွင့္ ကုန္ေအာင္ေဖာ္ျပႏုိင္ဘို႔ရာ မျဖစ္ႏိုင္ပါ။

အျခားေသာ အစိုးရဌာနမ်ားလည္း အလားတူပင္ ျဖစ္ပါသည္။

အီလက္ထေရာနစ္စနစ္၏ ေနာက္ေကာင္းသည့္တစ္ခ်က္မွာ ဥပေဒ၊ နည္းဥပေဒမ်ားကို အင္တာနက္တြင္ အခမဲ့ဖတ္ႏုိင္၊ pdf ျဖင့္ download လုပ္ႏုိင္ျခင္း ျဖစ္သည္။ ဤကဲ့သို႔ ဥပေဒကို လက္လွမ္းတမီတြင္ ထားေပးျခင္းျဖင့္ မိမိမရွင္းလင္းသည္မ်ား ရိွပါက မည္သူ႔မွ လိုက္ေမးေနစရာမလိုပဲ သက္ဆိုင္ရာ ဥပေဒကုိ အခ်ိန္မေရြး ကိုးကားႏုိင္ေလသည္။

တရားဥပေဒစုိးမိုးမႈကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ရာတြင္ ဥပေဒကို လူအမ်ား နားလည္လိုက္နာျခင္းသည္လည္း တစ္ခုအပါအ၀င္ ျဖစ္ေလရာ ဥပေဒမ်ားကို လူအမ်ား အလြယ္တကူ ဖတ္ရႈ၊ မွီျငမ္းျပဳႏိုင္ေစရန္ထားေပးရန္လည္း လိုအပ္ေပသည္။  ဥပေဒ ဆိုသည္မွာ ေရွ႔ေနေရွ႔ရပ္မ်ားအတြက္သာမကပဲ သာမန္ျပည္သူလူထုအတြက္လည္း အေရးႀကီးေၾကာင္း နားလည္ သေဘာေပါက္၊ လက္ခံလာေအာင္ ပညာေပးၾကရမည္။

(၈) ေငြသားမဲ့ လူ႔အဖဲြ႔အစည္း (Cashless Society) တစ္ခု တည္ေဆာက္ျခင္း

ကြ်န္ေတာ္ ပိုက္ဆံအိတ္ထဲတြင္ မည္သည့္အခါမွ ပိုက္ဆံ ၂၀၊ အမ်ားဆံုး ၃၀ ထက္ ပိုထားေလ့မရိွပါ။ ပထမအေၾကာင္းမွာ ေငြသားဟူသည္ ေပ်ာက္လြယ္ရွလြယ္ျဖစ္ေသာေၾကာင့္ျဖစ္ၿပီး ဒုတိယအေၾကာင္းမွာ ေငြသားကို မ်ားမ်ား ကိုင္ေဆာင္ထားရန္ မလုိအပ္၍ ျဖစ္ပါသည္။

စားေသာက္ဆိုင္မ်ားရိွရာ Kopitiam ဆုိင္မ်ား၊ လမ္းေဘးေစ်းသည္မ်ားႏွင့္ ကုန္စိမ္းတန္းမ်ားမွလဲြ၍ ေနရာအားလံုးလိုလို ဘဏ္ကဒ္ျဖင့္ေပးလို႔ရေၾကာင္း အထက္တြင္ ကြ်န္ေတာ္ေဖာ္ျပခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါသည္။ ထိုေနရာမ်ားသို႔ ကြ်န္ေတာ္ေရာက္ခဲပါသည္။ တစ္လေနလို႔ တစ္ႀကိမ္မေရာက္ျဖစ္ပါ။ ထို႔ေၾကာင့္ ကြ်န္ေတာ့္တြင္ ေငြသားကိုင္ၿပီးသံုးစရာ ေနရာမရိွပါ။


တိုးတက္ေသာ ႏိုင္ငံမ်ားတြင္ အရာရာကို Credit card/debit card မ်ားျဖင့္ ေပးေခ်ကာ ေငြသားမဲ့လူ႔အဖဲြ႔အစည္းမ်ား ထူေထာင္ရန္ စိုင္းျပင္းေနၾကပါၿပီ။ (Credit card ဟူသည္ မိမိ ဘဏ္စာရင္းထဲတြင္ ပိုက္ဆံရိွေနစရာမလို။ သတ္မွတ္ထားေသာ ပမာဏထိ အေၾကြးသံုးႏုိင္သည့္ ကဒ္ကို ေခၚသည္။ Debit card ဟူသည္ မိမိဘဏ္စာရင္းထဲတြင္ ပိုက္ဆံရိွသေလာက္သာ သံုးႏိုင္သည္။ သို႔ေသာ္ အင္တာနက္မွ ေငြေပးေခ်ျခင္း စသည့္ ကိစၥရပ္မ်ားအတြက္ credit card ႏွင့္ အလားတူပင္ သံုးႏိုင္၏။ ဤကား စကားခ်ပ္)



ခရက္ဒစ္ကဒ္ ႏွင့္ ဒက္ဘစ္ကဒ္မ်ားကို ေတြ႔ရပံု


ကြ်န္ေတာ္တုိ႔တိုင္းျပည္တြင္ အိမ္၀ယ္ျခင္းကဲ့သို႔ေသာ ကိစၥမ်ားတြင္ ေငြမ်ားကို ပီနန္အိတ္၊ ဂံုနီအိတ္မ်ားျဖင့္ ထည့္ကာ သယ္ေဆာင္ၾကရပါသည္။ ဘဏ္မ်ားဆိုလွ်င္လည္း ပိုက္ဆံမ်ားကို သည္အတုိင္း သယ္ၾကရတာျဖစ္သျဖင့္ အလြန္ အႏၱရာယ္မ်ားလွ၏။

ကိစၥတစ္ခုခုရိွ၍သြားလွ်င္ ပိုက္ဆံအိတ္အႀကီးႀကီးကိုကိုင္ၿပီး အမ်ားသံုးယာဥ္ရထားေပၚ သြားရတာ သူခိုးသူ၀ွက္၊ ခါးပိုက္ႏိႈက္၊ အေခ်ာင္လုလိုသူမ်ားအား လက္ယပ္ေခၚေနသကဲ့သို႔ ျဖစ္သည္။ ထို႔ျပင္ ပိုက္ဆံထုပ္မ်ားမွာ တစ္ေနရာမွ တစ္ေနရာသို႔ စည္းေရမပ်က္ လွည့္လည္ေနၾကရာ ပိုက္ဆံထုပ္မ်ားတြင္ မႈိႏွင့္ ဘက္တီးရီးယားမ်ားစြာ ခိုေအာင္းေနေလသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ သည္မွ်မ်ားျပားလွေသာ ပိုက္ဆံမ်ားကို ေရတြက္ေနရသည္မွာ ေရာဂါပိုးမ်ားႏွင့္ ေပ်ာ္ေပ်ာ္ႀကီး ေဆာ့ကစားေနသည္ႏွင့္ တူေတာ့၏။

အကယ္၍သာ ျမန္မာျပည္တြင္လည္း အီလက္ထေရာနစ္စနစ္တစ္ခု ထူေထာင္ၿပီး ပိုက္ဆံကို ခရက္ဒစ္/ဒက္ဘစ္ကဒ္မ်ားျဖင့္ ေပးေခ်ႏိုင္ေသာ အေျခအေနေရာက္ပါက ပိုက္ဆံထုပ္ႀကီးမ်ား သယ္ရသည့္ဒုကၡ၊ ေငြအတုႏွင့္ ညားမွာ စိုးရိမ္ရသည့္ဒုကၡ၊ ေငြေခ်သည့္ေနရာေရာက္မွ ပိုက္ဆံမေလာက္သည့္ ဒုကၡ၊ ရိွသမွ်ပိုက္ဆံကေလး ခါးပိုက္သြားမွာ စုိးရိမ္ရသျဖင့္ ပိုက္ဆံအိတ္ ႀကီး တပိုက္ပိုက္လုပ္ေနရေသာဒုကၡ၊ ပိုက္ဆံေပးသြင္းရန္ ဘဏ္သို႔သြားေနရေသာ ဒုကၡ စေသာ ဒုကၡအေပါင္းမွ ကင္းေ၀းစရာ ရိွေလသည္။ (ပိုက္ဆံအိတ္ကို ခါးပိုက္ႏိႈက္သြားသျဖင့္ ဘဏ္ကဒ္ပါသြားသည့္တိုင္ စိုးရိမ္စရာ မရိွပါ။ မိမိ လွ်ိဳ႔၀ွက္နံပါတ္ကို သူမသိလွ်င္ ေငြထုတ္ မယူႏုိင္။ ခရက္ဒစ္ကဒ္ ပါသြားလွ်င္လည္း ဘဏ္ကိုဖံုးဆက္ၿပီး ခ်က္ခ်င္း cancel လုပ္ခိုင္းႏိုင္ပါသည္။)

ေခတ္ႀကီးမွာ တေန႔တျခား တုိးတက္လာလွ်က္ရိွရာ သည္ကေန႔ေခတ္တြင္ ပိုက္ဆံေပးေခ်ရန္အတြက္ ဘဏ္ကဒ္ပင္ မလိုေတာ့။ စမတ္ဖံုးမ်ားျဖင့္ ေပးေခ်ႏိုင္ေလၿပီ။

ကြ်ႏ္ုပ္တို႔ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္လည္း လွ်ပ္စစ္ကို လူေနမႈဘ၀တြင္ ျပည့္စံုဖူလံုေအာင္ သံုးစဲြႏိုင္ၿပီး အီလက္ထေရာနစ္ လူ႔အဖဲြ႔အစည္း တစ္ခုျဖစ္ေအာင္ မေႏွးအျမန္တည္ေဆာက္ႏိုင္ပါေစေၾကာင္း ဆႏၵျပဳရင္း ဤေဆာင္းပါးကို နိဂံုးခ်ဳပ္ပါမည္။

ေအးၿငိမ္း (ေလးမ်က္ႏွာ)
၇ စက္တင္ဘာ၊ ၂၀၁၆

အီလက္ထေရာနစ္ လူ႔အဖဲြ႔အစည္း (၃)

(၄) ခရီးသြားျခင္းႏွင့္ အီလက္ထေရာနစ္

ျမန္မာႏုိင္ငံမွ စင္ကာပူသုိ႔လာလိုသည္ဆိုပါစို႔။ စင္ကာပူျပည္၀င္ခြင့္ဗီဇာ ေလွ်ာက္သည့္အခါ online မွပင္ ေလွ်ာက္လို႔ရပါ သည္။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွလူမ်ားကေတာ့ စာရြက္ကိုင္ရမွ အားရသည္။ အင္တာနက္ဆိုတာ ျမင္ရတာမဟုတ္လို႔ မယံုမရဲ။ Online visa ႏွင့္ သံရံုးကိုသြား စာရြက္မ်ားႏွင့္ေလွ်ာက္သည့္ဗီဇာ အတူတူပင္ ျဖစ္ပါသည္။ ဘာမွ မကြာပါ။

ကြာသည္မွာကား online visa က ကိုယ့္စားပဲြေပၚမွပင္ (ေငြေပးေခ်ျခင္းအပါအ၀င္) ထုိင္ရာမထ လုပ္ရသည္။ တျခား ဘယ္မွ သြားစရာမလို။

စာရြက္စာတမ္းမ်ား ကိုင္ေလွ်ာက္လိုလွ်င္မူ သံရံုးသို႔သြားရမည္။ လမ္း၌ အသြားအျပန္ ကားပိတ္ေနေသာေၾကာင့္ တစ္ေနကုန္ သြားမည္။ သံရံုးသြားလွ်င္ မွတ္ပံုတင္ပါမွ ၀င္ခြင့္ရသည္ကို မသိေသာေၾကာင့္ အေပါက္၀ေရာက္မွ မွတ္ပံုတင္ပါမလာ၍ အိမ္တစ္ေခါက္ ျပန္ရဦးမည္။ ေရာက္ျပန္ေသာ္ သံရံုးတြင္ လူအလြန္မ်ားေနေသာေၾကာင့္ အၾကာႀကီးေစာင့္ေနရ၍ စိတ္ပင္ပန္း မည္။ အိမ္သာသြားခ်င္တိုင္း သြားလို႔မရ၍ ဆီးခ်ဳပ္၀မ္းခ်ဳပ္ျဖစ္မည္။ ထမင္းဆာသည့္တုိင္ စားခ်င္တိုင္းစားလို႔ မရေသာေၾကာင့္ အစာအိမ္ေရာဂါပင္ ရႏိုင္ေလသည္။ ပုိက္ဆံသြင္းသည့္အခါ ပိုက္ဆံကႏြမ္းေနလု႔ိ အသစ္နဲ႔ျပန္လဲေပးပါ ဆိုသည့္ ျပႆနာ ႏွင့္လည္း ႀကံဳရဦးမည္။ ဒါႏွင့္ေတာင္ မၿပီးေသး။ ဗီဇာတင္တာက တစ္ရက္။ ေရြးတာကတစ္ရက္ဆိုေတာ့ ေနာက္ေန႔က် ပတ္စ္ပို႔ေရြးဘို႔ ထပ္သြားရဦးမည္။ အခန္႔မသင့္လွ်င္ ဘတ္စ္ကားေပၚ၌ ကားစပယ္ယာ၏ ေဟာက္တာ ခံရႏုိင္ေပေသး၏။

ေလယာဥ္လက္မွတ္ကိုလည္း အြန္လိုင္းမွပင္ ၀ယ္ယူႏုိင္ပါသည္။ ကိုယ္ႀကိဳက္သည့္ေလယာဥ္ကို ကိုယ္ႀကိဳက္သည့္ရက္ ႀကိဳက္သည့္အခ်ိန္ေရြးကာ ပတ္စ္ပို႔မွအခ်က္အလက္မ်ား၊ မိမိကိုဆက္သြယ္ရမည့္ လိပ္စာ၊ ဖံုးနံပါတ္ စသည္တို႔ကုိ ျဖည့္လိုက္ပါ။ ေနာက္ၿပီး ပိုက္ဆံေပးလိုက္လွ်င္ လက္မွတ္ကို မိမိေပးထားသည့္ အီးေမးလိပ္စာသို႔ ပို႔ေပးပါလိမ့္မည္။

Jetstar ေလေၾကာင္းမွ စင္ကာပူ - ရန္ကုန္အတြက္ လက္မွတ္၀ယ္သည့္အခါ ပိုက္ဆံေပးရာ၌ ခရက္ဒစ္ကဒ္ျဖင့္ေပးလွ်င္ ၁၈ ေဒၚလာ ထပ္ေပးရပါသည္။ သို႔ေသာ္ SAM (Self Service Automated Machine) စက္မ်ား၌ ေပးလွ်င္မူ တစ္ျပားမွ ထပ္ေပးစရာ မလိုပါ။ သို႔ေသာ္ ရန္ကုန္ - စင္ကာပူ ခရီးစဥ္အတြက္မူ ခရက္ဒစ္ကဒ္ျဖင့္၀ယ္ျခင္းအတြက္ ပိုက္ဆံထပ္ေပးစရာ မလိုပါေလ။

အြန္လိုင္းမွ၀ယ္ျခင္း၏ ေကာင္းက်ိဳးမွာ ရန္ကုန္ - စင္ကာပူ ခရီးစဥ္ရိွေသာ ေလေၾကာင္းလိုင္းအားလံုးကို ၾကည့္ကာ အခ်ိန္၊ ေန႔၊ ေစ်း စသည္မ်ားကို ကိုယ့္စိတ္ႀကိဳက္ ေရြးခ်ယ္၀ယ္ယူႏုိင္ျခင္းပင္ ျဖစ္၏။ အခ်ိန္ အကန္႔အသတ္ျဖင့္ ခရီးသြားရသူမ်ားအဖို႔ နံနက္ေစာေစာသြားၿပီး ညဥ့္နက္မွ ျပန္လာလို႔ရသည္။

ထို႔ျပင္ Check In ကုိလည္း web check-in အျဖစ္ အင္တာနက္မွပင္ လုပ္လို႔ရပါသည္။ ဤသို႔ႀကိဳတင္ check-in လုပ္ထား ျခင္းျဖင့္ ေလဆိပ္ေရာက္သည့္အခါ lugage ကို ခ်ိန္ၿပီး ေပးရံုမွ်သာ လိုပါေတာ့သည္။ သို႔ေသာ္ အခ်ိဳ႔ ေလေၾကာင္းလိုင္း၊ ခရီးစဥ္မ်ားကေတာ့ web check-in မရပါ။


ခ်န္ဂီေလဆိပ္မွာေတာ့ Check-in ကို မိမိဘာသာ လုပ္လုိ႔ရပါသည္။ စက္ကုိ မည္ကဲ့သို႔သံုးရမွန္းမသိလွ်င္လည္း ကိစၥမရိွပါ။ ေလဆိပ္၀န္ထမ္းမ်ားက စိတ္ရွည္လက္ရွည္ လာရွင္းျပပါလိမ့္မည္။ အြန္လိုင္းမွ၀ယ္ထားသည့္ လက္မွတ္ကို စက္တြင္ scan လုပ္လုိက္ပါ။ ထို႔ေနာက္ စက္ေပၚတင္ကာ လပ္ဂိတ္ကို ခ်ိန္ပါ။ စက္က boarding pass ထုတ္ေပးပါလိမ့္မည္။ ဘာမွ မခဲယဥ္းပါ။ အလြန္လြယ္ပါသည္။ 



စင္ကာပူႏိုင္ငံအတြင္း ၀င္လာလွ်င္လည္း အစိုးရထုတ္ေပးထားေသာ ကဒ္တစ္မ်ိဳးမ်ိဳး (NRIC, PR card, S pass, Work Permit, EP, Depandent Pass စသည့္ လက္ေဗြႏိွပ္ၿပီး ထုတ္ေပးထားေသာကဒ္) ကိုင္ေဆာင္ထားသူမ်ားသည္ လ.၀.က ကို ျဖတ္စရာမလိုဘဲ မိမိဘာသာ Automated Clearance System မွ ျဖတ္၀င္လာလို႔ ရပါသည္။

ထိုစနစ္တြင္ စက္ႏွစ္ခု ထားေပး၏။ ၀င္ေပါက္၀မွစက္တြင္ ပတ္စ္ပို႔မွ ဓာတ္ပံုပါေသာစာမ်က္ႏွာကို scan လုပ္လုိက္ပါ။ ၀င္ေပါက္တံခါး ပြင့္လာပါလိမ့္မည္။ ထိုအခါ ၀င္သြားၿပီး ေနာက္ထပ္စက္တြင္ ညာလက္မကို (ေခြ်း၊ ေခ်းမ်ားစင္ေအာင္ သန္႔စင္ၿပီး) တင္ကာ scan လုပ္လုိက္ပါ။ တံခါး ပြင့္လာပါလိမ့္မည္။ ထုိအခါ အသာ၀င္သြားရံုျဖစ္၏။



စင္ကာပူႏိုင္ငံအတြင္း ၀င္လာလွ်င္ လ.၀.က (ICA - Immigration and Checkpoint Authority) က တစ္လေနခြင့္တံုး ထုေပးလုိက္ပါလိမ့္မည္။ ေနာက္ထပ္ ထပ္ေနလိုေသးလွ်င္ ထုိ Short term visit pass ကို သက္တမ္းထပ္တိုးရသည္။ သက္တမ္းတိုးျခင္းကိုလည္း အင္တာနက္မွပင္ online extention လုပ္လို႔ရပါသည္။ ဘာမွမခဲယဥ္းပါ။ ICA website ကုိ၀င္။ လိုသည့္အခ်က္အလက္မ်ား ျဖည့္တင္လိုက္လွ်င္ ၁၀ မိနစ္ပင္မၾကာ။ ထို႔ေၾကာင့္ လ.၀.က ရံုးသို႔ တကူးတက သြားေနစရာ မလိုေတာ့ပါ။

ပတ္စ္ပို႔ေလွ်ာက္တာကိုလည္း အြန္လိုင္းမွပင္ေလွ်ာက္လို႔ရပါသည္။ ဘာမွ မခဲယဥ္းပါ။

ဤသည္မွာ အီလက္ထေရာနစ္စနစ္ရိွေနျခင္းအားျဖင့္ ခရီးသြားသည့္ကိစၥအ၀၀တြင္ အဆင္ေျပပံု ျဖစ္ပါသည္။

(၅) အခြန္အခမ်ားႏွင့္ အီလက္ထေရာနစ္စနစ္

အီလက္ထေရာနစ္စနစ္တပ္ဆင္ထားျခင္းျဖင့္ အစိုးရေငြစာရင္းမ်ားအတြင္း ေငြမ်ားအလံုးလိုက္အခဲလိုက္ ၀င္လာႏိုင္ပါသည္။ ထိုအထဲမွ အခ်က္အခ်ိဳ႔ကို တင္ျပပါမည္။ (ယခုေျပာေနျခင္းမွာ လူေနမႈဘ၀အေၾကာင္း ျဖစ္သျဖင့္ အျခားစီးပြားေရးလုပ္ငန္း မ်ား၊ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းမ်ား၊ ပို႔ကုန္၊ သြင္းကုန္ စသည္တို႔ႏွင့္မဆိုင္ပါ။) 

စင္ကာပူတြင္ ေရာင္း၀ယ္ေရးလုပ္ငန္းအားလံုး၌ GST (Goods and Services Tax) ၇ % ေကာက္ခံပါသည္။ မည္သည့္ပစၥည္း ၀ယ္သည္ျဖစ္ေစ GST ေပးရပါသည္။ ၀ယ္သူက ေပးရတာျဖစ္၏။ ပုိက္ဆံေပးလိုက္သည္ႏွင့္ GST တစ္ခါတည္း ပါသြားသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ ေစ်းဆိုင္မ်ားက အခြန္ေဆာင္သည့္အခါ ထို GST အတြက္ပါ တစ္ပါတည္း ေဆာင္ႏိုင္ေလသည္။

စင္ကာပူတြင္ ဘတ္စ္ကား၊ ရထားစသည့္ အမ်ားျပည္သူ သယ္ယူပို႔ေဆာင္ေရးစနစ္ျဖင့္ တစ္ေန႔လွ်င္ ခရီးသည္ ၄ သန္းေက်ာ္ သြားလာေနသည္။ ကားရထားမ်ားတြင္ EZ link card စနစ္တပ္ဆင္ထားသျဖင့္ တစ္ရက္လွ်င္ စင္ကာပူေဒၚလာ ၆ သန္းေက်ာ္ သက္ဆိုင္ရာ operator ၏ ဘဏ္စာရင္းထဲသို႔ ေန႔စဥ္ တေသာေသာ၀င္လွ်က္ရိွ၏။ ၎တို႔ပိုက္ဆံမ်ားမ်ားရေလ အစိုးရမွာ အခြန္အတုတ္ မ်ားမ်ားရေလျဖစ္သည္။

ထို႔ျပင္ လမ္းအသံုးျပဳခ ေကာက္ခံတာကိုလည္း အီလက္ထေရာနစ္စနစ္ျဖင့္ပင္ လုပ္ထားသည္။ ၎ကို ERP (Electronic Road Pricing) ဟု ေခၚ၏။

စင္ကာပူမွ လမ္းမမ်ားတြင္ ERP စက္မ်ားကို လမ္းေပၚ၌ တပ္ဆင္ထား၏။ လမ္းအသံုးျပဳခ ေကာက္ခံခ်ိန္တြင္ စက္ကို ဖြင့္ထား လိုက္ပါက စက္က ၎ေအာက္မွျဖတ္သြားသမွ်ကားမ်ားထံမွ လမ္းအသံုးျပဳခ ေကာက္ခံထားေပးလုိက္သည္။ စင္ကာပူမွ ကားအားလံုးတြင္ IU (In-vehicle Unit) တပ္ဆင္ထားရသည္။ ထိုစက္ထဲတြင္ Cash Card ထည့္ထားရသည္။ ERP စက္ေအာက္ျဖတ္သြားလွ်င္ စက္က ယာဥ္အမ်ိဳးအစားေပၚလိုက္၍ ပိုက္ဆံကို အလိုအေလ်ာက္ ျဖတ္သြားသည္။

ယခုေတာ့ Cash Card မ်ားသာမက Visa/Master credit card မ်ားႏွင့္ပါ ေပးႏုိင္ၿပီ ျဖစ္ပါသည္။





စင္ကာပူ လမ္းမႀကီးမ်ားေပၚတြင္ ေန႔စဥ္ ကားအစီးေရ ၂ သိန္း ၉ ေသာင္းေက်ာ္ သြားလာေနရာ ကားတစ္စီးလွ်င္ ၂ ေဒၚလာ ႏွင့္ တစ္ေခါက္စာပဲ ထားပါဦး။ ေဒၚလာ ၆ သိန္းေက်ာ္ ျဖစ္၏။ သို႔ေသာ္ ထုိကားမ်ားမွာ တစ္ေခါက္ထဲသြားတာ မဟုတ္မူ၍ အနည္းဆံုး ၂ ေခါက္ သံုးေခါက္ေတာ့ သြားၾကတာခ်ည္းျဖစ္သည္။ ထုိ႔ျပင္ ERP ကလည္း တစ္ေနရာတည္း ရိွတာမဟုတ္။ ဆိုေတာ့ လမ္းအသံုးျပဳခခ်ည္းပဲ တစ္ရက္တစ္ရက္ ေဒၚလာ သိန္း ၂၀ ခန္႔ရေပလိမ့္မည္။ ဒါေတာင္ ကားရပ္နားခ ေကာက္ခံေငြ မပါေသး။ ဤသည္မွာ အီလက္ထေရာနစ္ လမ္းအသံုးျပဳခ၏ ေကာင္းက်ိဳးတစ္ခု ျဖစ္သည္။

ကုမၸဏီမ်ားသည္ ေငြေပးေငြယူကိစၥကို ဘဏ္အေကာင့္မ်ားအတြင္း ဖလွယ္ျခင္း (Bank account transfer) လုပ္သည့္စနစ္ကို သံုးၾကသည္ျဖစ္ရာ မည္သည့္ ကုမၸဏီက ၀င္ေငြ/ထြက္ေငြမည္မွ်ရိွသည္ကို အေထြအထူးရွာစရာမလိုဘဲ ဘဏ္အေကာင့္ထဲ ၀င္ၾကည့္လိုက္ရံုမွ်ျဖင့္ အလြယ္တကူ သိႏိုင္ေလသည္။ ထို႔ေၾကာင့္ အခြန္အတုတ္မ်ားလည္း မွန္မွန္ကန္ကန္ ေကာက္ခံႏိုင္ သည္။

ကုမၸဏီမ်ား၊ ျပည္သူမ်ားအေနႏွင့္လည္း ဘဏ္စာရင္းမ်ားသံုး၍ အလုပ္လုပ္ျခင္းျဖင့္ ပိုမိုလံုၿခံဳ စိတ္ခ်ရေလသည္။ ေငြေလ်ာ့မွာ ပိုမွာ မပူရ။ ပိုက္ဆံမ်ားထဲ၌ အတုမ်ားပါလာမွာ မစိုးရိမ္ရေတာ့။

(၆) အီလက္ထေရာနစ္ လမ္းညႊန္စနစ္ (Street Directory) (GPS)

အီလက္ထေရာနစ္လမ္းညႊန္စနစ္ေၾကာင့္ မိမိသြားလိုသည့္ေနရာကို မည္ကဲ့သို႔သြားရမည္။ မည္ကဲ့သို႔သြားလွ်င္ အနီးဆံုး၊ အခ်ိန္ကုန္ အသက္သာဆံုးျဖစ္မည္။ မည္သည့္ ဘတ္စ္ကားစီးရမည္။ ရထားစီးလွ်င္ မည္သည့္ဘူတာ အနီးဆံုးျဖစ္သည္။ ကားေမာင္းသြားလွ်င္ မည္သည့္လမ္းက သြားရမည္ အစရိွသည္တို႔ကို ၾကာျမင့္ခ်ိန္ႏွင့္တကြ အေသးစိတ္ သိႏိုင္ပါသည္။ ထင္ရွားေသာ အီလက္ထေရာနစ္လမ္းညႊန္မ်ားမွာ OneMap Singapore ႏွင့္ Singapore Street Directory တို႔ ျဖစ္၏။

၎တို႔ကို ကြန္ျပဴတာမွာသာမက ဖံုးမွာပါ app install လုပ္ထားၿပီး ၾကည့္ႏိုင္ပါသည္။ ဖံုးတြင္ GPS ဖြင့္ထားပါက မိမိေရာက္ေန သည့္ ေနရာ မိမိသြားရမည့္ေနရာ စသည္တို႔ကို လမ္းညႊန္ေပးပါလိမ့္မည္။




Street directory သို႔မဟုတ္ OneMap တြင္ မိမိသိလိုသည့္ေနရာ၏ လိပ္စာ သို႔မဟုတ္ စာပို႔ကုဒ္နံပါတ္ (postal code) ကို ရိုက္ထည့္လိုက္ပါက ထိုေနရာကို ျပေပးပါလိမ့္မည္။ ထိုေနရာႏွင့္ အနီးဆံုးလမ္းေပၚမွ ဘတ္စ္ကားမွတ္တိုင္မ်ား၊ ထိုမွတ္တိုင္ တြင္ ရပ္ေသာ ဘတ္စ္ကားနံပါတ္မ်ားကုိပါ ၾကည့္ႏိုင္ပါသည္။ ထိုဘတ္စ္ကားနံပါတ္ေပၚတြင္ ကလစ္ႏိွပ္လိုက္ပါက ဘတ္စ္ကား သြားသည့္ လမ္းေၾကာင္းကိုပါ ေတြ႔ရမည္။ ထိုလမ္းေၾကာင္းေပၚမွ ဘတ္စ္ကားမွတ္တိုင္မ်ားကို ေရတြက္သြားပါက ဘယ္ႏွစ္မွတ္တိုင္ေျမာက္တြင္ ဆင္းရမည္ကို သိႏိုင္ေလသည္။ သို႔မဟုတ္ပါကလည္း အနီးအနားတြင္ ထင္ရွားသည့္ အေဆာက္အဦ သို႔မဟုတ္ အမွတ္အသားတစ္ခုခုကိုလည္း မွတ္ထားႏုိင္၏။



ထို႔ျပင္ မိမိေရာက္ေနသည့္ ဘတ္စ္ကားမွတ္တိုင္သို႔ မိမိစီးမည့္ဘတ္စ္ကား မည္သည့္အခ်ိန္တြင္ ေရာက္လာမည္ကိုပါ စစ္ေဆး ၾကည့္ရႈႏိုင္ပါသည္။


ထို႔ေၾကာင့္ မိမိမေရာက္ဖူးသည့္ေနရာပင္ ျဖစ္ပါေစ စင္ကာပူတစ္၀ွမ္းကို လိပ္စာသိရံုမွ်ျဖင့္ အလြယ္တကူ သြားႏိုင္ေလသည္။

ဆက္ပါဦးမည္။

အီလက္ထေရာနစ္ လူ႔အဖဲြ႔အစည္း (2)

(၂) အီလက္ထေရာနစ္ ဘဏ္လုပ္ငန္း

ႏိုင္ငံတစ္ႏိုင္ငံ စီးပြားေရးဖြ႔ံၿဖိဳးတိုးတက္ေရးတြင္ ဘဏ္လုပ္ငန္းမ်ား လြယ္ကူ၊ လွ်င္ျမန္၊ ေခ်ာေမြ႔ျခင္းသည္လည္း အေၾကာင္း တစ္ခ်က္ျဖစ္၏။ ျမန္မာျပည္မွ စာဖတ္ပရိသတ္မ်ား ေလ့လာႏုိင္ရန္ စင္ကာပူမွ ဘဏ္လုပ္ငန္းအေၾကာင္း အနည္းငယ္ ေျပာျပပါမည္။

စင္ကာပူတြင္ ဘဏ္ေပါင္းမ်ားစြာရိွသည့္အနက္ DBS Bank (The Development Bank of Singapore Limited), POSB (Post Office Savings Bank), OCBC (Oversea-Chinese Banking Corporation Ltd), UOB (United Overseas Bank Limited), Standard Chartered Bank, May Bank, HSBC Bank, CitiBank Singapore Limited စသည္တို႔မွာ ထင္ရွားသည္။

ဘဏ္မ်ား မ်ားၿပီး အၿပိဳင္အဆုိင္ျဖစ္သျဖင့္ ဘဏ္လုပ္ငန္းမ်ားမွာလည္း အဆင္ေျပေခ်ာေမြ႔တာ မ်ားပါသည္။ သို႔ေသာ္ လူအလြန္မ်ားသည့္အခါေတာ့ တန္းစီ ေစာင့္ရတတ္၏။

ခ်စ္စရာေကာင္းသည့္ ဘဏ္လုပ္ငန္းတစ္ခုမွာ Interbank GIRO (IBG) ျဖစ္၏။ မိမိက GIRO ေလွ်ာက္ထားလုိက္ပါက က်သင့္ေသာ အခေၾကးေငြမ်ားကို ေပးခ်ိန္တန္လွ်င္ သက္ဆုိင္ရာဘဏ္က မိမိဘဏ္စာရင္းမွ အလုိအေလွ်ာက္ ျဖတ္ေတာက္ သြားပါလိမ့္မည္။ ဥပမာ - အိမ္သံုး ေရဘိုး၊ မီးဘိုး၊ ဖံုးဘိုး၊ အင္တာနက္ဘိုး၊ အိမ္လခ၊ ေက်ာင္းလခ၊ အာမခံေၾကး၊ ဟိုအသင္း၊ ဒီအသင္းႏွစ္စဥ္ေၾကး၊ ဘဏ္ေခ်းေငြ၊  စသည္တို႔မွာ လစဥ္ပံုမွန္ေပးေနရသည္ျဖစ္ရာ လတိုင္းေပးရန္ဆုိသည္မွာ ဒုကၡမ်ားလွ သည္။ ထို႔ျပင္ အလုပ္ကလည္း လုပ္ေနရတာတဖက္ဆိုေတာ့ ထုိမ်ားျပားလွေသာ လစဥ္ေၾကးမ်ား ေပးေဆာင္ရန္ ေမ့သြား ႏိုင္သည္။ ပုိက္ဆံေပးရမည့္ ေနာက္ဆံုးရက္ထက္ ေက်ာ္လြန္သြားပါက ေနာက္က်ေၾကး ေပးရႏိုင္သည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ထိုဒုကၡမ်ားမွ လြတ္ကင္းေစရန္ အထက္ေဖာ္ျပပါ လစဥ္ပံုမွန္ေပးေနရေသာ အဖိုးအခမ်ားအတြက္ မိမိဘဏ္စာရင္း ဖြင့္ထားရာ ဘဏ္တြင္ GIRO ေလွ်ာက္ထားႏုိင္ပါသည္။ GIRO ေလွ်ာက္ျခင္း၊ မလိုေတာ့၍ ပယ္ဖ်က္ျခင္းကိုလည္း အင္တာနက္ ဘဏ္လုပ္ငန္းမွပင္ လုပ္ကုိင္ႏိုင္သည္ျဖစ္၍ အလြန္အဆင္ေျပလွ၏။ ဘယ္မွ သြားစရာမလိုပဲ မိမိကြန္ျပဴတာ ႏွင့္ပင္ လုပ္ကိုင္ႏိုင္ေလသည္။  

ယခုေတာ့ ေရဘိုး၊ မီးဘိုး၊ အင္တာနက္ႏွင့္ ဖံုးဘိုးစသည့္ ေငြေတာင္းခံလႊာမ်ားကို (စကၠဴေခြ်တာသည့္အေနႏွင့္) စာရြက္ႏွင့္ မပို႔ေတာ့ဘဲ အင္တာနက္တြင္ မိမိဘာသာ account ၌ စစ္ေဆးႏိုင္၊ download လုပ္ႏုိင္ပါသည္။ ေငြလက္ခံျဖတ္ပိုင္း ေပ်ာက္ သြားမွာ စိုးရိမ္စရာမလို။ ႀကိဳက္သည့္အခ်ိန္ အင္တာနက္မွ download လုပ္ႏိုင္သည္။


ေနာက္တစ္ခု သေဘာက်စရာေကာင္းသည္မွာ iBanking (Internet Banking System) ျဖစ္၏။ iBanking ရိွထားလွ်င္ ေပးစရာ၊ ရစရာ ရိွသည္မ်ားကို ကိုယ့္စားပဲြေပၚမွ ထုိင္ရာမထ လုပ္ႏိုင္ေလသည္။ ေျပာရလွ်င္ ဘဏ္၌ လူကိုယ္တိုင္သြားၿပီး လုပ္ရေသာ အလုပ္ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို iBanking ျဖင့္ လုပ္ႏုိင္၏။






iBanking ကိုလည္း online baking စနစ္မွ ေလွ်ာက္ႏိုင္သည္။ ေလွ်ာက္ၿပီးၿပီဆိုလွ်င္ သူတို႔က လွ်ိဳ႔၀ွက္နံပါတ္အတြက္ တိုကင္ ကို သင့္အိမ္သို႔ စာတုိက္မွ ပို႔ေပးပါလိမ့္မည္။ မိမိေငြေပးေငြယူလုပ္လိုေသာ ဘဏ္စာရင္းမ်ားကို ထိုတိုကင္သံုးၿပီး စာရင္း သြင္းထားႏိုင္ပါသည္။

iBanking သံုး၍ ေငြေပးေငြယူလုပ္ငန္းမ်ား လုပ္သည့္အခါတြင္ မိမိဘဏ္စာရင္းဖြင့္ထားေသာ ဘဏ္၏ အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာ တြင္ မိမိ ID ႏွင့္ password ျဖင့္ ၀င္ေရာက္ လုပ္ကိုင္ႏိုင္ပါသည္။ ဤတြင္ မိမိ၏ password ကို တစ္ေယာက္ေယာက္က ခိုးယူ ၿပီး မိမိဘဏ္စာရင္းထဲရိွပိုက္ဆံမ်ားကို ခိုးမသြားႏုိင္ပါသေလာ ဟု ေမးစရာရိွ၏။ ယခင္ကေတာ့ ခိုးႏိုင္ပါသည္။ ယခုမူ လွ်ိဳ႔၀ွက္နံပါတ္ သိရံုမွ်ျဖင့္ မရေတာ့ပါ။ မိမိဘဏ္စာရင္းထဲသုိ႔ လွ်ိဳ႔၀ွက္နံပါတ္ျဖင့္၀င္လွ်င္ ပိုက္ဆံဘယ္ေလာက္က်န္ေသးလဲ ဆိုတာေလာက္သာ ၾကည့္လို႔ရပါသည္။ ေငြလဲႊလိုသည့္အခါတြင္မူ တိုကင္မွေပးေသာ OTP (One Time Password) ျဖင့္ ၀င္မွသာ ရပါသည္။




တိုကင္ကို ေနရာတကာ ယူမသြားလုိသူမ်ားအတြက္ OTP ကို တယ္လီဖံုး message ျဖင့္ ပို႔ေပးပါသည္။ ထုိ message မွာ ၃ မိနစ္သာခံၿပီး ၃ မိနစ္ေက်ာ္သြားသည္ႏွင့္ ဆက္သံုးလို႔မရေတာ့ပါ။ ထိုကဲ့သို႔ ပတ္စ္၀ပ္ ႏွစ္ဆင့္ခံထားေသာစနစ္ကို 2 step authentification system ဟု ေခၚပါသည္။ မသမာသူမ်ား အျခားသူ၏ ဘဏ္စာရင္းအတြင္း၀င္ကာ ေငြမ်ားကို လဲႊေျပာင္း ရယူမည့္ အႏၱရာယ္မွ ကာကြယ္ထားျခင္း ျဖစ္၏။



ကြန္ျပဴတာက စားပဲြရိွမွ၊ အင္တာနက္ရိွမွ အလုပ္ျဖစ္သည္။ သို႔ဆိုလွ်င္ လမ္းသြားေနရင္းေရာ လုပ္လို႔မရဘူးလား။ လုပ္လုိ႔ရပါသည္။ ၎ကို mobile banking (mBanking) ဟု ေခၚသည္။ mBanking apps ကို မိမိဖံုးတြင္ install လုပ္ထားပါက မိမိဘဏ္စာရင္းတြင္ ေငြမည္မွ်ရိွသည္ကိုလည္းေကာင္း၊ အျခားသူတစ္ဦးဦးထံ ပိုက္ဆံပို႔လိုလွ်င္ေသာ္ လည္းေကာင္း၊ အျခားသူတစ္ဦးဦးက မိမိထံပိုက္ဆံပို႔လိုက္တာ ေရာက္မေရာက္ကိုေသာ္လည္းေကာင္း စစ္ေဆးႏိုင္ပါသည္။



သို႔ေသာ္ mBanking ကို အမ်ားျပည္သူသံုး 3G, 4G network မ်ား၊ free wifi မ်ားတြင္ မသံုးရန္ အႀကံျပဳပါသည္။ ထုိ network မ်ားမွာ လူတုိင္းသံုးႏုိင္သည္ျဖစ္၍ မိမိ ဘဏ္စာရင္းကို ထိုးေဖာက္၀င္ေရာက္ႏိုင္သည့္ အႏၱရာယ္ရိွသည္ဟု ဆုိပါသည္။

အျခားတုိင္းျပည္မ်ားသို႔ မိမိႏိုင္ငံသံုးေငြ (Sing Dollar) ျဖစ္ေစ၊ ႏိုင္ငံျခားေငြ (US Dollar, Euro etc.) ျဖင့္ျဖစ္ေစ လႊဲႏုိင္၏။ ၎ကို TT (Telegraphic Transfer) ဟု ေခၚသည္။ TT ကိုလည္း အင္တာနက္ဘဏ္စနစ္မွ လႊဲႏိုင္သည္။ သို႔ေသာ္ ပိုၿပီး ေသခ်ာေစရန္ TT တြင္ အဆင့္ပိုမ်ား၏။ တုိကင္ကို သံုးေလးႀကိမ္ႏိွပ္ရသည္။

ထို႔ေၾကာင့္ ေငြသားျဖင့္ အထုတ္အသြင္းလုပ္ျခင္း၊ လိုအပ္သည့္ စာရြက္စာတမ္းမ်ားတင္ျခင္း ကိစၥမ်ားမွလဲြ၍ ဘဏ္သို႔ သြားစရာမလိုဘဲ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ား လုပ္ႏိုင္ေလသည္။

ဘဏ္မ်ားကလည္း ေခ်းေငြမ်ားကို နည္းမ်ိဳးစံံုျဖင့္ ေခ်းၾကသည္။ ပုိက္ဆံ မေခ်းခ်င္ ေခ်းခ်င္လာေအာင္လည္း နည္းေပါင္းစံု သံုး၍ ဆဲြေဆာင္ၾကသည္။ အတိုးမွာလည္း သိပ္မမ်ားလွပါ။ မိမိေခ်းလိုသည့္ ေငြပမာဏအား မိမိရသည့္လခအေပၚမူတည္ ဆံုးျဖတ္ပါသည္။ လခမည္မွ်ရသည္ကို CPF account တြင္ၾကည့္ၿပီး သိႏိုင္သည္။ CPF ကို လခေပၚမူတည္ ျဖတ္သည္ျဖစ္ရာ CPF ျဖတ္ေငြကိုၾကည့္ျခင္းျဖင့္ လခကို တြက္ႏုိင္သည္။ ထို႔ေနာက္ ျပန္ဆပ္မည့္ကာလ (ဥပမာ ၂ ႏွစ္၊ ၃ ႏွစ္ စသည္) ကို ေမးကာ ထုိကာလအတြက္ အတိုး၊ ေဆာင္ရြက္ခ စသည္တို႔ကို တပါတည္းေပါင္းထည့္လွ်က္ ျပန္ဆပ္မည့္လေပါင္းႏွင့္ စားကာ တစ္လမည္မွ်ဆပ္ရမည္ကို တြက္ေပး၏။ ထုိဆပ္ရမည့္ ပမာဏကို လစဥ္လဆန္းတုိင္း မိမိဘဏ္စာရင္းထဲမွ ျဖတ္သြားသည္။

(၃) အစိုးရဆိုင္ရာ လုပ္ငန္းမ်ား၌ အီလက္ထေရာနစ္စနစ္ အသံုးျပဳပံု

လုပ္ငန္းမ်ားလုပ္ကိုင္ရန္အတြက္ ကုမၸဏီမွတ္ပံုတင္ရသည္။ ကုမၸဏီမွတ္ပံုတင္ရာတြင္လည္း အြန္လိုင္းေလွ်ာက္၍ ရ၏။ Website မွာ Accounting and Corporate Regulatory Authority (ACRA) website ျဖစ္ၿပီး မိမိ SingPass ျဖင့္ ၀င္၍ ေလွ်ာက္ရသည္။

မွတ္ခ်က္။            ။ SingPass ဆိုသည္မွာ စင္ကာပူႏုိင္ငံသား သို႔မဟုတ္ အၿမဲေနထိုင္ခြင့္ရသူမ်ား (PR - Permanent Resident) သည္ မိမိတို႔၏ NRIC (National Registration No.) နံပါတ္ျဖင့္ SingPass ေလွ်ာက္လို႔ရ၏။ SingPass သံုးၿပီး အစိုးရႏွင့္ သက္ဆိုင္ေသာ အလုပ္ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို လုပ္ႏိုင္ေလသည္။ ဥပမာ - အခြန္အခမ်ားကို ၾကည့္ျခင္း၊ ေပးေဆာင္ျခင္း၊ ေပးထားသည့္ အခြန္ေျပစာမ်ားကို download လုပ္ျခင္း၊ CPF သြင္းေငြမ်ားကို ၾကည့္ျခင္း၊ ယခင္က ေပးသြင္း ထားခဲ့သည့္ CPF သြင္းေငြမ်ားကို ၁၅ လစာအတြက္ ျပန္ၾကည့္ႏိုင္ျခင္း၊ ေပးသြင္းရန္က်န္ေနသည့္ CPF ေငြမ်ားကို ေပးသြင္း ျခင္း၊ ပတ္စ္ပို႔ေလွ်ာက္ျခင္း၊ ဗီဇာေလွ်ာက္ျခင္း၊ အျခား PR, Re-entry permit, long term pass, visa စသည္တို႔ ေလွ်ာက္ျခင္း၊ လိုင္စင္မ်ားေလွ်ာက္ျခင္း၊ သက္တမ္းတိုးျခင္း၊ အလုပ္သမားမ်ားအတြက္ ၀ပ္ပါမစ္ေလွ်ာက္ျခင္း စသည္။

ကုမၸဏီလိုင္စင္ သက္တမ္းတိုးသည့္အခါလည္း အြန္လိုင္းမွပင္ လြယ္ကူစြာ တိုးႏုိင္ပါသည္။ ေပးရမည့္ အခေၾကးေငြမ်ားကို လည္း ခရက္ဒစ္ကဒ္ (credit card)၊ ဒဲဘစ္ကဒ္ (debit card) မ်ားသံုးၿပီး online payment ျဖင့္ေပးႏုိင္၏။

ႏွစ္တစ္ႏွစ္ကုန္သည့္အခါ တစ္ႏွစ္၀င္ေငြေပၚမူတည္၍ လူတိုင္း အခြန္ေဆာင္ၾကရပါသည္။ ကုမၸဏီမ်ားက မိမိတို႔၀န္ထမ္းမ်ား အတြက္ ဘ႑ာေရးႏွစ္တစ္ႏွစ္အတြင္း ၀င္သည့္၀င္ေငြကို တြက္ခ်က္ေပးသည္။ အခြန္ေဆာင္ရန္ အခြန္ရံုး  (IRAS - Inland Revenue Authority Singapore) အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာတြင္ မိမိ၏ SingPass ျဖင့္၀င္ၿပီး ရံုးမွတြက္ေပးထားေသာ ၀င္ေငြ၊ အျခား၀င္ေငြစသည္မ်ားကို ေဖာျ္ပပါ။ မိမိ၊ ဇနီးမယား၊ သမီးသားတို႔အတြက္ ႏႈတ္စရာရိွသည္မ်ားႏႈတ္ၿပီး တင္လိုက္ပါ။ ထမ္းေဆာင္ရမည့္ ၀င္ေငြခြန္ကို IRAS က တြက္ခ်က္ေပးပါလိမ့္မည္။ ၀င္ေငြခြန္ကို iBanking ျဖင့္ျဖစ္ေစ၊ AXS Station မ်ားတြင္ ျဖစ္ေစ ေပးေဆာင္ႏိုင္ပါသည္။


AXS Station ဆုိသည္မွာ ထမ္းေဆာင္ရန္ရိွသည့္ အခြန္အခမ်ား၊ ေရမီးခ၊ တယ္လီဖံုးခ၊ ေလယာဥ္လက္မွတ္ခ၊ ေက်ာင္းလခ အစရိွသည္မ်ားကို ေပးႏုိင္ေသာ စက္မ်ားျဖစ္၏။ စင္ကာပူတစ္၀ွမ္းတြင္ AXS station စုစုေပါင္း ၉၀၀ ေက်ာ္ ရိွ၏။

AXS စက္ျဖင့္ ေငြေပးသြင္းရတာလည္း မခဲယဥ္းပါ။ မိမိ၏ IC No. သို႔မဟုတ္ ေက်ာင္းသားနံပါတ္ စသည္ကို ရိုက္ထည့္။ ေပးရမည့္ ေငြပမာဏကိုရိုက္ထည့္။ လိုအပ္လွ်င္ မိမိဖံုးနံပါတ္ကို ရိုက္ထည့္ကာ ဘဏ္ကဒ္ျဖင့္ ေပးလိုက္ရံုျဖစ္ပါသည္။ ေငြေပးၿပီးလွ်င္ စက္က ေငြလက္ခံျဖတ္ပိုင္း ထုတ္ေပးပါလိမ့္မည္။ ထုိျဖတ္ပိုင္းကို သိမ္းထားပါ။

အခြန္မည္မွ်ေဆာင္ရမည္ကို မိမိဘာသာ တြက္ခ်က္ႏိုင္၏။ ဤသည္မွာလည္း မခဲယဥ္းပါ။ IRAS အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာမွ အခြန္တြက္ရန္ excel file (Income tax calculator) ကို download လုပ္ပါ။ ထို႔ေနာက္ ထုိဖိုင္ကိုဖြင့္ကာ မိမိ၀င္ေငြ၊ အာမခံ အတြက္ ေပးသြင္းေငြ၊ အျခား (အိမ္လခစသည္) ၀င္ေငြ၊ ဇနီး၊ သားသမီးဦးေရမ်ားကို ျဖည့္လိုက္လွ်င္ ေပးေဆာင္ရမည့္ အခြန္ေငြ ပမာဏကို တြက္ေပးပါလိမ့္မည္။

ျပည္သူမ်ားအား အခြန္ေငြကို လြယ္လင့္တကူေပးႏိုင္ေအာင္ စီစဥ္ထားျခင္း၊ မည္က့ဲသုိ႔အခြန္ေဆာင္ရမည္၊ မည္မွ် အခြန္ ေဆာင္ရမည္ စသည္တို႔ကို ပညာေပးရွင္းလင္းထားျခင္းျဖင့္ ျပည္သူမ်ားထံမွ ရသင့္ရထုိက္ေသာ အခြန္ေငြမ်ားကို အျပည့္အ၀ ရႏိုင္ပါလိမ့္မည္။ မည္သည့္လုပ္ငန္းအတြက္ အခြန္မည္မွ်ကို မည္သို႔မည္ပံုသြင္းရမည္မွန္းမသိပါက သိ႔ုမဟုတ္ အခြန္ ေပးေဆာင္ရန္ ခဲယဥ္းေနပါက အခြန္ေဆာင္ရမည္မွန္း သိသည့္တုိင္ မည္သူမွ ဒုကၡခံၿပီး အခြန္ေဆာင္လိုမည္ မဟုတ္ပါ။

အခြန္ရံုး (IRAS)၊ လူ၀င္မႈႀကီးၾကပ္ေရးရံုး (ICA)၊ လုပ္သားအင္အား၀န္ႀကီးဌာန (MOM) စသည့္ စင္ကာပူမွ အစုိးရရံုးအားလံုး ႏွင့္ ေဆးရံုေဆးခန္း၊ ဖံုးဆိုင္၊ ယုတ္စြအဆံုး စားေသာက္ဆိုင္မ်ားမွာပင္ တုိကင္စနစ္ ရိွ၏။ ရံုး/ေဆးရံုေဆးခန္း ၀င္ေပါက္နား တြင္ တိုကင္စက္ကို ထားေပးသည္။ မိမိလုပ္ခ်င္သည့္ (ဥပမာ - PR ေလွ်ာက္ခ်င္သည္၊ ဆရာ၀န္ျပခ်င္သည္ စသည္) service အလိုက္ တုိကင္ယူပါ။ ထိုအခါ စက္က သတ္မွတ္ထားသည့္ ကုဒ္နံပါတ္ႏွင့္တကြ တိုကင္နံပါတ္ေပးပါလိမ့္မည္။ ဥပမာ - P1236, T1008 စသည္။ တိုကင္ရၿပီဆိုလွ်င္ ခ်ေပးထားေသာ ခံုတန္းလ်ားမ်ားေပၚ၌ သက္ေတာင့္သက္သာ ေစာင့္ဆုိင္းေနရံု သာျဖစ္၏။ မိမိေရွ႔မွ ေၾကာ္ျငာဖန္သားျပင္ေပၚတြင္ မိမိတိုကင္နံပါတ္သည္ ေကာင္တာနံပတ္ႏွင့္တကြ ေပၚလာသည့္အခါမွ ထို ေကာင္တာသို႔ သြားလိုက္ရံုျဖစ္၏။ ထို႔ေၾကာင့္ ေကာင္တာေရွ႔တြင္ လူမ်ားစုၿပံဳတိုးေနျခင္း၊ တန္းစီေနရျခင္းမ်ား မရိွေတာ့။ လူအားလံုးမွာ ထိုင္ခံုမ်ားတြင္ အသီးသီးအသကအသက ထိုင္ကာ ဖံုးပြတ္သူပြတ္၊ စာဖတ္သူဖတ္ႏွင့္ ေနၾကေသာေၾကာင့္ လူပင္မ်ားေသာ္လည္း တစ္ရံုးလံုးမွာ ရႈပ္ရွက္ခတ္မေနဘဲ တိတ္ဆိတ္ၿငိမ္သက္လွ်က္ ေအးေအးေဆးေဆးပင္ ျဖစ္ပါသည္။  

ေနာက္တစ္ခ်က္မွာ eAppoint ယူရျခင္းျဖစ္၏။ ဥပမာ - PR ေလွ်ာက္သည္ဆိုပါစို႔။ PR ကို online မွ ေလွ်ာက္လို႔ရပါသည္။ သို႔ေသာ္ သက္ဆုိင္ရာစာရြက္စာတမ္းမ်ားကို မူရင္းႏွင့္တုိက္ဆိုင္စစ္ေဆးကာ လက္ခံရန္ကိုမူ ရက္ခ်ိန္းယူရသည္။ ရက္ခ်ိန္း ယူျခင္းကိုလည္း အင္တာနက္မွာပင္ ယူလို႔ရပါသည္။ ရက္ခ်ိန္းယူမည့္ ျပကၡဒိန္ေပၚတြင္ မည္သည့္ရက္မ်ားတြင္ေတာ့ ရက္ခ်ိန္းျပည့္ေနၿပီျဖစ္၍ မရႏိုင္ေတာ့။ မည္သည့္ရက္မ်ားက ရံုးပိတ္ရက္မ်ားျဖစ္သည္။ မည္သည့္ေန႔ရက္၊ မည္သည့္အခ်ိန္ မ်ားတြင္ ရႏုိင္သည္ စသျဖင့္ ေဖာ္ျပထား၏။ မိမိအဆင္ေျပမည့္ေန႔ႏွင့္ အခ်ိန္ကို ေရြးလိုက္ပါ။

ခ်ိန္းထားသည့္ရက္ႏွင့္အခ်ိန္တြင္ ၁၅ မိနစ္ေလာက္ေစာေရာက္ေအာင္ ရံုးသုိ႔သြားပါ။ ထို႔ေနာက္ ရံုးေရွ႔ရိွ တိုကင္ယူသည့္စက္ တြင္ ရက္ခ်ိန္းေပးထားသည့္စာရြက္မွ ကြန္ျပဴတာဘားကုဒ္ကို scan လုပ္လိုက္ပါ။ တိုကင္ထြက္လာပါလိမ့္မည္။ တိုကင္ေပၚတြင္ ေကာင္တာနံပါတ္ကိုပါ ေရးေပးထားသျဖင့္ သက္ဆိုင္ရာေကာင္တာနားတြင္ ထိုင္ေစာင့္ေနပါ။ မိမိနံပါတ္ေပၚ လာလွ်င္ သြားလုိက္ပါ။ အလြန္လြယ္ပါသည္။

Long term pass ထုတ္ျခင္း၊ Student Pass ထုတ္ျခင္း စေသာ ကိစၥေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ားကို eAppoint ႏွင့္သာ သြားရသျဖင့္ ေစာင့္ရခ်ိန္ နည္းသည္။ ကိစၥျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ၿပီးသျဖင့္ ရံုးတြင္ လူရႈပ္သက္သာသည္။

အစိုးရဌာနမ်ားသို႔ေပးရေသာ အခေၾကးေငြမ်ားကို ေငြသားျဖင့္ လက္မခံပါ။ NETS (Network for Electronic Transfer (Singapore), Cheque စသျဖင့္ ေပးရသည္။ ေငြသားျဖင့္မဟုတ္ဘဲ မိမိဘဏ္စာရင္းထဲမွေန၍ အစိုးရဘဏ္စာရင္းထဲသုိ႔ တိုက္ရိုက္ေငြလႊဲထည့္ျခင္းကို NETS ဟု ေခၚသည္။ NETS ျဖင့္ေပးရန္ မိမိဘဏ္ကဒ္ကို သံုးရ၏။ အစိုးရဌာနမ်ားသာမက စင္ကာပူတြင္ ေနရာအားလံုးလိုလို၌ NETS ျဖင့္ ေပး၍ရပါသည္။

အခ်ိဳ႔စင္ကာပူအစိုးရဌာနမ်ားက လိုင္စင္ေလွ်ာက္ျခင္း စသည့္ကိစၥမ်ားအတြက္ စာရြက္မ်ားျဖင့္ တင္ျခင္းကို လက္မခံပါ။ စာရြက္စာတမ္းမ်ားကို scan ဆဲြ၍ ၎တို႔ဌာန၏ အင္တာနက္စာမ်က္ႏွာတြင္ သူတို႔ေပးထားသည့္ေနရာ၌ attach လုပ္ တင္ရပါသည္။ ဓာတ္ပံုမ်ားလည္း အလားတူပင္ ျဖစ္၏။ ဓာတ္ပံုရိုက္ရာတြင္ သတ္မွတ္ခ်က္မ်ားရိွပါသည္။ သတ္မွတ္ခ်က္ႏွင့္ မညီလွ်င္ အြန္လိုင္းတင္ရာ၌ တင္မရဘဲ အခက္အခဲႏွင့္ ႀကံဳရတတ္ပါသည္။ ဥပမာ - ဓာတ္ပံုအရြယ္အစား (pixcel ျဖင့္ သတ္မွတ္သည္။)၊ ဖိုင္ဆိုဒ္ စသည္။

ထိုကဲ့သုိ႔ မိမိရံုးခန္းမွေန၍ ထိုင္ရာမထ လုပ္ႏိုင္ေသာေၾကာင့္ အခ်ိန္ကုန္သက္သာသည္၊ လူပင္ပန္း၊ စိတ္ပင္ပန္း သက္သာ သည္။ ျမန္သည္။ အမွားအယြင္းနည္းသည္။ ေငြကုန္ေၾကးက်လည္း နည္းသြားသည္။ မိမိတင္လိုက္သည္မ်ားကို အခ်ိန္မေရြး ၾကည့္လို႔ရသည္။

ဆက္ပါဦးမည္။